Bilim insanları, ilaca dirençli ve ölümcül bir mantarın dünya genelinde hızla yayıldığı konusunda uyardı. Küresel ısınma ve yetersiz gözetim, tehdidin önümüzdeki yıllarda daha da büyümesine yol açabilir.
Hürriyet’te yer alan habere göre, bilim insanları, bulaşıcı ve ölümcül bir mantarın küresel ölçekte hızla yayıldığına dikkat çekerek ciddi bir halk sağlığı uyarısı yaptı. Yeni bir bilimsel incelemeye göre, ilaca dirençli bir mantar varyantı halihazırda 6 kıtada en az 61 ülkede tespit edildi. Her yıl yaklaşık 6,5 milyon kişiyi etkileyen mantar enfeksiyonlarının, antifungal tedaviye rağmen yüzde 50’nin üzerinde ölüm oranıyla ilişkilendirildiği belirtildi.
İlaçlara dirençli, tedavisi zor
Candida auris adı verilen bu istilacı maya türü, özellikle bağışıklık sistemi zayıflamış bireylerde ölümcül enfeksiyonlara yol açabiliyor. İlk kez 2009 yılında Japonya’da bir hastanın kulak kanalında saptanan mantar, kısa sürede birçok ülkeye yayıldı ve 2014’te küresel bir halk sağlığı tehdidi olarak tanımlandı. Araştırmalar, mantarın maya benzeri büyümeden filament güdümlü yayılmaya geçebilmesi sayesinde ilaçlara hızla direnç kazandığını, insan derisine “yapıştırıcı gibi” tutunabilen hücre duvarı proteinleri ve antifungal ilaçları etkisiz hale getiren “dışarı atım pompaları” sayesinde tedaviyi zorlaştırdığını ortaya koyuyor.
İklim değişikliği mantarların yayılımını hızlandırıyor
Uzmanlar, C. auris’in hastaneler içinde ve hastalar arasında kolayca bulaşmasının teşhis ve tedaviyi güçleştirdiğini, yanlış tanımlamaların ise tedavide gecikmelere yol açtığını vurguluyor. Özellikle kaynakları sınırlı ülkelerde gözetim ve farkındalık mekanizmalarının güçlendirilmesi çağrısı yapılırken, klinik deneme aşamasındaki üç yeni ilacın yakın gelecekte umut olabileceği belirtiliyor. Öte yandan iklim değişikliğinin mantarların yayılımını hızlandırdığına dikkat çeken bilim insanları, çevresel koşullardaki değişimin bu tehdidi daha da büyütebileceği uyarısında bulunuyor.
