İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, konut düzenlemelerinin mecliste reddedilmesi ve zayıflayan parlamento desteğinin ardından parlamentoyu feshederek 29 Kasım’da erken genel seçime gidileceğini duyurdu. Son 72 saatte derinleşen kriz, azınlık hükümetinin yasa çıkarma gücünü yitirmesiyle ülkeyi yeniden sandık başına taşıdı.
Konut Tasarılarının Reddi ve Meclisteki Sayısal Çıkmaz
Madrid’de 87 yaşındaki Maricarmen Abascal’ın evinden çıkarılmasıyla alevlenen ve son 10 yılda kiraların ikiye katlandığı ülkede geniş protestolara yol açan kriz, hükümeti harekete geçirmişti. Sanchez liderliğindeki sol koalisyon; kırılgan kiracıların tahliyelerinin 2030’a kadar engellenmesi, kira artışlarının sınırlandırılması, gayrimenkul spekülasyonuyla mücadele ve sözleşmelerin uzatılmasını içeren iki acil kararname hazırladı. Ancak 350 sandalyeli Temsilciler Kongresi’nde sadece 147 sandalyesi bulunan hükümet, 2 Ekim Cuma günkü olağanüstü oturumda çoğunluğu sağlayamadı.
Katalan ayrılıkçı parti Junts’un muhalefetteki Halk Partisi (PP) ve Vox ile birlikte ret oyu kullanması sonucunda ilk düzenleme 172’ye karşı 178, ikinci düzenleme ise 166’ya karşı 184 oyla kabul edilmedi. Güvensizlik oylaması yapılmadığı için hükümet hukuken düşmese de 2023 seçimlerinden bu yana devlet bütçesini dahi geçiremeyen koalisyonun yasama kabiliyeti fiilen tıkandı.
Sokak Protestoları ve Siyasi Baskılar
Meclisteki oylama yenilgisinin ertesi günü, Reuters’ın verilerine göre yaklaşık 50 kentte kira artışlarına ve tahliyelere karşı kitlesel gösteriler yapıldı. Madrid’de düzenlenen yürüyüşe yaklaşık 70 bin kişi katılarak meclisin ret kararını protesto etti.
Başbakan Sanchez üzerindeki siyasi baskı yalnızca konut meselesiyle sınırlı kalmadı. PSOE çevresindeki yolsuzluk soruşturmaları, Sanchez’in yakın çevresine uzanan adli süreçler ve yaz döneminde Ceuta’da patlak veren göç krizi hükümeti zorlayan diğer etkenler oldu. Sanchez ve ilgili kişiler kendilerine yöneltilen suçlamaları reddetti.
Sandık Tarihi 29 Kasım Olarak Belirlendi
El País’in aktardığına göre cuma gününden itibaren parti kurmayları ve ittifak ortaklarıyla istişare yürüten Başbakan, 4 Ekim Pazar gecesi erken seçim kararını kesinleştirdi. La Moncloa başlangıçta tüm seçeneklerin masada olduğunu belirtmişti.
İspanya Kralı VI. Felipe’ye bilgi verdiğini bildiren Sanchez, 5 Ekim Pazartesi günü olağanüstü Bakanlar Kurulu toplantısının ardından parlamentonun iki kanadının feshedileceğini ilan etti. Sanchez, parçalı parlamento tablosuna işaret ederek seçmenin yeniden karar vermesi gerektiğini dile getirdi ve erken genel seçimin 29 Kasım Pazar günü gerçekleştirileceğini kamuoyuna açıkladı.
